Nhà Đường
Khám phá Nhà Đường trên RootsLore — một bản đồ sống động, tua nhanh theo thời gian về những lần sinh, kết hôn và di cư qua các thế hệ.
Những người trong cây gia phả này
- Đường Cao Tổ (Lý Uyên) · 566–06/25/635 · Chang'an, China → Chang'an, China — Người sáng lập và là hoàng đế đầu tiên của nhà Đường (trị vì 618–626); vốn là một tướng nhà Tùy, ông nổi dậy trong cuộc khởi nghĩa lật đổ nhà Tùy rồi bị buộc phải lui về nghỉ sau khi các con trai tranh giành ngôi kế vị. Miếu hiệu là Cao Tổ.
- Lý Kiến Thành · 589–07/02/626 · Chang'an, China → Chang'an, China — Con trai cả của Lý Uyên và là vị Hoàng thái tử đầu tiên của nhà Đường; ông bị em trai là Lý Thế Dân giết tại cửa Huyền Vũ vào năm 626.
- Đường Thái Tông (Lý Thế Dân) · 01/23/598–07/10/649 · Wugong, China → Chang'an, China — Con trai thứ hai của Lý Uyên; sau khi giết các anh em tại cửa Huyền Vũ, ông lên ngôi với danh hiệu Thái Tông Hoàng đế (trị vì 626–649), niên hiệu Trinh Quán của ông trở thành khuôn mẫu trị quốc tốt đẹp của Trung Hoa. Miếu hiệu là Thái Tông.
- Trưởng Tôn Hoàng hậu · 03/15/601–07/28/636 · Luoyang, China → Chang'an, China — Vợ của Thái Tông và là mẹ của Cao Tông Hoàng đế; được nhớ đến như một hoàng hậu mẫu mực với những lời khuyên bảo kìm hãm uy quyền của ngai vàng, bà mất sớm vào năm 636.
- Lý Nguyên Cát · 603–07/02/626 · Chang'an, China → Chang'an, China — Con trai thứ tư của Lý Uyên và là người ủng hộ Hoàng thái tử Lý Kiến Thành; ông bị chém bên cạnh anh trai tại cửa Huyền Vũ vào năm 626.
- Lý Thừa Càn · 619–645 · Chang'an, China → China — Con trai cả của Thái Tông và Trưởng Tôn Hoàng hậu và là vị thái tử đầu tiên của ông; bị phế truất năm 643 sau khi mưu toan đảo chính, điều này đã mở đường kế vị cho em trai ông.
- Lý Thái · 620–652 · Chang'an, China → China — Con trai thứ tư của Thái Tông và Trưởng Tôn Hoàng hậu; việc ông công khai vận động tranh ngôi kế vị với các anh em đã khiến Thái Tông bỏ qua tất cả họ để chọn Lý Trị ôn hòa hơn.
- Võ Tắc Thiên · 02/17/624–12/16/705 · Lizhou, China → Luoyang, China — Hoàng hậu của Cao Tông và rồi, từ năm 690, là người cai trị duy nhất với tư cách hoàng đế của triều Chu do chính bà lập nên — người phụ nữ duy nhất từng lên ngôi hoàng đế trong lịch sử Trung Hoa (trị vì 690–705). Là mẹ của các hoàng đế Trung Tông và Duệ Tông, bà thống trị triều đình suốt nửa thế kỷ.
- Đường Cao Tông (Lý Trị) · 07/21/628–12/27/683 · Chang'an, China → Luoyang, China — Con trai thứ chín của Thái Tông và Trưởng Tôn Hoàng hậu; ông trị vì với danh hiệu Cao Tông Hoàng đế (649–683) và phong người thiếp cũ của cha mình là Võ Tắc Thiên lên làm hoàng hậu, nhường phần lớn quyền lực của mình cho bà. Miếu hiệu là Cao Tông.
- Lý Hoằng · 652–05/25/675 · Chang'an, China → Luoyang, China — Con trai cả của Cao Tông và Võ Tắc Thiên và là một vị thái tử được lòng dân; ông đột ngột qua đời năm 675, có lời đồn bị mẹ đầu độc, và được truy tôn làm Hiếu Kính Hoàng đế.
- Đường Trung Tông · 11/26/656–07/03/710 · Chang'an, China → Chang'an, China — Tên húy là Lý Hiển; con trai của Cao Tông và Võ Tắc Thiên và hai lần làm hoàng đế (684 và 705–710). Bị mẹ phế truất chỉ trong vài tuần ở lần đầu, ông bị đầu độc sau khi bà sụp đổ — tương truyền do chính vợ và con gái của ông gây ra. Miếu hiệu là Trung Tông.
- Đường Duệ Tông · 06/22/662–07/13/716 · Chang'an, China → Chang'an, China — Tên húy là Lý Đán; con trai nhỏ hơn của Cao Tông và Võ Tắc Thiên và hai lần làm hoàng đế một cách miễn cưỡng (684–690 và 710–712), ông nhường ngôi trước hết cho mẹ rồi cuối cùng cho chính con trai mình. Miếu hiệu là Duệ Tông.
- Đường Huyền Tông · 09/08/685–05/03/762 · Luoyang, China → Chang'an, China — Tên húy là Lý Long Cơ; con trai của Duệ Tông và là Huyền Tông Hoàng đế (trị vì 712–756), triều đại lâu dài của ông đưa nhà Đường lên tới đỉnh cao văn hóa rồi sau đó suy tàn trong Loạn An Lộc Sơn, sau đó ông thoái vị. Mối tình của ông với Dương Quý Phi là câu chuyện lãng mạn nổi tiếng nhất trong thi ca Trung Hoa. Miếu hiệu là Huyền Tông.
- Đường Túc Tông · 10/19/711–05/16/762 · Chang'an, China → Chang'an, China — Tên húy là Lý Hanh; con trai của Huyền Tông, lên ngôi với danh hiệu Túc Tông Hoàng đế (trị vì 756–762) giữa lúc Loạn An Lộc Sơn, thu hồi các kinh đô cùng các đạo quân đồng minh trong khi cha ông sống ẩn dật những năm cuối đời. Miếu hiệu là Túc Tông.
- Dương Quý Phi · 06/22/719–07/15/756 · China → Mawei, China — Người phi tần được sủng ái của Huyền Tông và là một trong Tứ đại mỹ nhân của Trung Hoa cổ đại; khi Loạn An Lộc Sơn khiến triều đình phải bỏ chạy, chính cấm vệ quân của hoàng đế đòi xử tử bà và bà bị thắt cổ tại dịch trạm Mã Ngôi vào năm 756.
- Lý Bính · ?–572 · China → China — Đường Quốc công dưới triều Bắc Chu và là cha của Lý Uyên; được truy tôn làm Nguyên Hoàng đế khi con trai ông sáng lập nhà Đường.
- Đậu Quốc công phu nhân · ?–613 · China → China — Vợ của Lý Uyên và là mẹ của các con trai chính cùng Bình Dương Công chúa; bà qua đời trước khi triều đại được lập nên và được truy tôn làm Thái Mục Hoàng hậu.
- Bình Dương Công chúa · ?–623 · China → Chang'an, China — Con gái của Lý Uyên; bà đã nuôi dưỡng và thống lĩnh «Nương Tử Quân» giúp cha mình chiếm được kinh đô, và là người phụ nữ duy nhất trong lịch sử Trung Hoa được cử hành tang lễ theo nghi thức quân đội dành cho một vị tướng.